Sinds november 2007 worden kinderen met ernstige dyslexie in de leeskliniek in Hulst behandeld. Sinds mei 2008 is er ook de mogelijkheid in Hulst om dyslexieonderzoeken bij kinderen, jongeren en volwassenen af te nemen.
Wat is dyslexie
‘Dyslexie is een stoornis die gekenmerkt wordt door een hardnekkig
probleem met het aanleren en het accuraat en/of vlot toepassen
van het lezen en/of het spellen op woordniveau’.
(Definitie Stichting Dyslexie Nederland - 2004).
Het is een complexe stoornis, die er bij elke leerling anders uitziet
en in verschillende zwaarte voorkomt.
Dyslexie gaat niet over en is vaak erfelijk bepaald. Het goede
nieuws is dat door gericht oefenen en extra begeleiding een
functioneel niveau van lees- en spellingvaardigheid kan worden
bereikt.
De term dyslexie wordt echter te pas en te onpas gebruikt bij
allerlei problemen. Dyslexie komt voor bij 3 à 4 procent van alle
leerlingen en dient op zorgvuldige wijze vastgesteld te worden.
Hiervoor zijn goede en duidelijke afspraken nodig tussen school,
ouders/verzorgers en onderzoekers.
De Liniescholen en taakgerichte zorg voor lezen, leesproblemen en
dyslexie:
Goed technisch kunnen lezen is een belangrijke voorwaarde voor de
woordenschatontwikkeling en het begrijpend lezen. Alle Liniescholen
werken doelgericht aan deze ontwikkeling.
Om een duidelijk onderscheid te maken tussen dyslexie en
leesproblemen wordt gewerkt volgens het “Leesprotocol De Linie”.
Met behulp van dit stappenplan wordt zorgvuldig en taakgericht
gewerkt aan de signalering en diagnose van leesproblemen en
mogelijke dyslexie . Het stappenplan ziet er als volgt uit:
Stap 1: kleuterbouw
In de kleuterbouw wordt veel aandacht besteed aan voorbereidende
lees/taal-activiteiten met het accent op woordenschatontwikkeling.
De eerste signalen en risicofactoren voor mogelijke dyslexie worden
hier al in beeld gebracht.
Stap 2: groep 3
In de loop van groep 3 worden de kinderen met grote
lees/spellingproblemen gescreend.
De school verzorgt extra instructie en ondersteuning.
Stap 3: groep 4 en 5
Indien in de groepen 4 en 5 blijkt, dat ondanks de extra hulp, de
problemen ‘hardnekkig’ van aard zijn, zal de leerkracht, na
instemming van het zorgteam van de school, de ouders/verzorgers
adviseren een dyslexieonderzoek aan te vragen.
Stap 4: groep 6 en 7
Er zijn ook leerlingen die in groep 3, 4 of 5 nog niet erg opvallen,
maar in de groepen 6 en 7 bij lezen en spelling toch in de
problemen komen. Veelal hebben zij de eerste jaren kunnen
compenseren op basis van hun capaciteiten. Ook hier zal de
leerkracht, na instemming van het zorgteam van de school, de
ouders/verzorgers adviseren om een dyslexieonderzoek aan te
vragen.
Samenwerking Praktijk Van Waterschoot en Stichting De Linie:
Indien ouders een advies voor dyslexieonderzoek opvolgen, wordt
door de betreffende Linieschool geadviseerd het kind aan te melden
bij Praktijk Van Waterschoot.
Sinds oktober 2007 heeft Praktijk Van Waterschoot een Leeskliniek+
geopend op de De Brug, de regioschool voor speciaal basisonderwijs
in Oost-Zeeuws-Vlaanderen.
Onderzoek en mogelijk behandeling vinden plaats volgens de
methode van Praktijk Van Waterschoot. De behandeling is gericht
op het fonologisch bewustzijn, ook wel klankbewustzijn genoemd.
De methodes FONOCO en Spellingtrainer staan centraal in deze
behandeling en zijn opgezet vanuit de psycholinguïstische
benadering. Het is een methodische aanpak die sterk gestructureerd
en voor elk kind met dyslexie in principe gelijk is. Daarnaast krijgen
de kinderen huiswerk om thuis de klank-tekenkoppeling verder in te
slijpen. Na drie maanden wordt de behandeling op zijn effect
geëvalueerd en met ouders/verzorgers en school besproken.
Behandeling en organisatie buiten schooltijd
De behandeling vindt in principe plaats buiten de schooltijd of op
zaterdagochtend. Medewerkers van Praktijk Van Waterschoot
voeren de behandeling uit. De behandelingsduur is 45 minuten. De
ouders/verzorgers krijgen aanwijzingen en materiaal mee naar huis
om hun kind verder te begeleiden.
Behandeling en organisatie onder schooltijd
Behandeling op school is mogelijk indien voldaan wordt aan de
volgende criteria:
a) Het kind heeft een dyslexieverklaring en heeft zéér hardnekkige
lees/spellingproblemen.
b) Voortzetting van de behandeling onder schooltijd biedt extra
ontwikkelingsmogelijkheden voor het kind én ondersteunt de school
in de begeleiding van extra zorg voor lezen en/of spelling.
c) Het zorgteam van de school ziet mogelijkheden dit binnen de
onderwijstijd te organiseren en adviseert positief.
In voorkomende gevallen vindt vooraf afstemming plaats tussen het
zorgteam van de school en Praktijk van Waterschoot.
Dyslexieonderzoek: uitgangspunt, voorwaarden en procedure
Het dyslexieonderzoek wordt door praktijk van Waterschoot
uitgevoerd binnen de kaders van de door de Stichting Dyslexie
Nederland geformuleerde definitie (2004).
Stichting De Linie en Praktijk van Waterschoot hebben samen
afgesproken dat het vaststellen van dyslexie:
> Op zijn vroegst in groep 4 plaatsvindt na constatering
van ‘hardnekkige’ lees/spellingproblemen.
> Het zorgteam van de school positief adviseert.
Het onderzoek door Praktijk Van Waterschoot vindt plaats onder
verantwoordelijkheid van een gespecialiseerde orthopedagoog en
GZ-psycholoog. Het onderzoek wordt aansluitend afgesloten met
een deskundig verslag, dat vervolgens wordt besproken met de
ouders/verzorgers en de betrokkenen op school.
Indien na onderzoek dyslexie wordt vastgesteld, wordt een
dyslexieverklaring afgegeven.
Dyslexieverklaring
Een dyslexieverklaring wordt afgegeven na een diagnostisch onderzoek
waarin verklaard wordt dat er bij de leerling sprake is van
dyslexie. Zo’n verklaring verjaart in principe niet. De stoornis gaat
immers niet over en hoeft door een ander onderzoeksbureau niet
herhaald of bevestigd te worden.
Begeleiding van leerlingen met dyslexie
Bij elke leerling met dyslexie moeten afspraken gemaakt worden
over de aanpak op school en thuis. De gegevens uit het onderzoek
zijn bepalend voor deze aanpak. Praktijk Van Waterschoot zal, in
overleg met de verantwoordelijke leerkracht en de IB-er van de
school, streven naar een zo optimaal mogelijke afstemming van
begeleiding en behandeling.
Begeleiding en ondersteuning door ouders/verzorgers
Wanneer blijkt dat een kind dyslexie heeft, vallen meestal de
puzzelstukjes op hun plaats.
Hoe kunnen kinderen met dyslexie het beste begeleid en
ondersteund worden?
- Accepteer dat het kind dyslexie heeft.
- Neem het probleem serieus én relativeer het ook. Er valt
goed mee te leven, gerichte inspanning wordt beloond.
Dankzij de inspanning om de problemen te overwinnen,
ontwikkelen deze kinderen ook bepaalde kwaliteiten.
- Beloon inzet.
- Help bij de acceptatie dat bepaalde dingen moeilijk zullen
blijven, ondanks extra inspanning.
- Help bij het plannen van huiswerk en toetsen.
- Zorg voor ondersteuning met speciaal ontwikkelde digitale
hulpmiddelen.
- Zorg voor gezonde ontspanning.
Stichting De Linie
Stichting De Linie is een stichting voor R.-K. en P.-C. Onderwijs in de
regio Oost-Zeeuws-Vlaanderen. Onder de stichting ressorteren 13
scholen voor Primair Onderwijs, een Speciale school voor basisonderwijs
en een Praktijkschool voor Voortgezet Onderwijs.
Rkbs Ter duinen - Kloosterzande
Rkbs St.-Jozef - Nieuw-Namen
Rkbs De Oostvogel - Lamswaarde
Rkbs St.-Bernardus - Clinge
Rkbs St.-Jozef - Hengstdijk
Rkbs Inghelosenberghe - St.-Jansteen
Rkbs De Schakel - Vogelwaarde
Rkbs Heidepoort - Heikant
Rkbs Tervliet - Terhole
Rkbs De Vlaswiek - Koewacht
Rkbs Ter Doest - Graauw
Rkbs Canisius - Zuiddorpe
Pcbs De Ark - Hulst
Sbao De Brug - Hulst
Praktijkschool Hulst
Groepen en instanties voor extra informatie
Steunpunt dyslexie voor ouders/verzorgers
www.steunpuntdyslexie.nl
Belangengroep - Vereniging Balans Bilthoven
www.balansdigitaal.nl
Aanmelding
Indien een leerling, ondanks alle extra inspanningen binnen de
reguliere onderwijstijd, onvoldoende vooruitgang boekt bij het
leren lezen/spellen, kan er mogelijk sprake zijn van dyslexie.
In deze situatie zullen de leerkracht en het zorgteam van de school
de ouders adviseren hun kind aan te melden bij Praktijk Van
Waterschoot.
Zie hiervoor contactgegevens.
Kosten en vergoeding
Vanaf 2009 worden de kosten van diagnostiek en behandeling van dyslexie bij kinderen onder bepaalde voorwaarden vergoed uit de
basisverzekering. Voor vergoeding gelden de volgende voorwaarden:
In 2009 komen alleen basisschoolscholieren die bij aanvang van de behandeling 7 of 8 jaar oud zijn (voornamelijk groep 4) in aanmerking voor vergoeding. Vanaf 2010 tot 2013 zal de leeftijd stapsgewijs oplopen t/m 12-jarigen. Verder moeten zij voldoen aan de voorwaarden die hieronder worden genoemd:
Wanneer komen verzekerden in aanmerking voor de diagnose en behandeling van ernstige dyslexie?
CZ vergoedt de kosten van een diagnose en behandeling van ernstige dyslexie. Hierbij moet wel aan de volgende voorwaarden worden voldaan:
- De verzekerde moet 7 of 8 jaar oud zijn als de behandeling start.
- De basisschool moet doorverwijzen naar een gespecialiseerde zorgverlener. Verzekerden komen alléén in aanmerking voor vergoeding van de diagnose en behandeling van ernstige dyslexie, als ze worden doorverwezen door de basisschool waarop zij les krijgen. De school vermoedt ernstige dyslexie, maar kan dit niet met zekerheid vaststellen.
- De school moet kunnen aantonen dat zij minimaal zes maanden lang extra aandacht heeft besteed aan spelling- en taalopdrachten bij de verzekerde. De school moet hiervan een rapportage hebben/meesturen. Richtlijnen voor zo'n rapportage kunt u vinden op www.masterplandyslexie.nl.
Externe ondersteuning
Externe behandeling van ernstige dyslexie valt onder de
gezondheidszorg. Daarvoor kunnen kinderen (en volwassenen)
terecht bij dyslexie-instituten, leesklinieken, taalinstituten en
zelfstandige praktijken van GZ-psychologen. De kosten hiervan
worden onder de hierboven genoemde voorwaarden dus vanaf 2009
vergoed door de zorgverzekeraars. Vergoeding gaat plaats vinden
op basis van het protocol dyslexie diagnose en behandeling.
Adres Leeskliniek+ Hulst
Koolstraat 17
4561 GW Hulst
De school dient voor de rapportage het model leerlingdossier te gebruiken zoals dat op de website te vinden is. (zie hier). |
